Neoliberalizm dikiş tutmuyor… İngiliz finans devi eriyor

1856 yılında kurulan İsviçreli bankacılık devi Credit Suisse geçen hafta açıklaması gereken 2022 mali ve operasyonel sonuçlarını dün yayınladı. Banka, raporunda şubat ayında açıkladığı finansal sonuçları teyid ederek 2022 yılında 7.3 milyar İsviçre Frangı (8 milyar dolar) zarar ettiğini açıkladı.

Bu, bankanın 2008 krizinden bu yana açıkladığı en büyük zarar oldu.

Banka raporunu geçtiğmiz perşembe yayınlamayı planlarken ABD Menkul Kıymetler ve Borsa Komisyonu (SEC) son anda bir müdahalede bulunarak açıklamayı geciktirdi. Credit Suisse SEC’in 2019 ve 2020’deki nakit akışlarına yapılan revizyonlarla ilgili görüşme talep ettiğini bildirdi.

Ancak Credit Suisse için kötü haberler 2022 raporunun yayımlanmasının ardından sona ermedi. Geçtiğimiz yıl bankanın yüzde 9.9’unu satın alan Saudi National Bank’in (SNB) Yönetim Kurulu Başkanı Ammar Al Khudairy, Credit Suisse’ye daha fazla mali yardımda bulunamayacaklarını açıkladı.

HİSSELER DİBİ GÖRDÜ

Bu açıklama üzerine zaten yoğun satış baskısı altında olan Credit Suisse hisseleri yeni bir satış dalgasına maruz kaldı. Hisseler öğle saatlerinde günlük yüzde 29 değer kaybederek 1.59 İsviçre Frangına kadar geriledi. Bu hisseler için şu ana kadarki tarihi dip oldu.

Credit Suisse hisseleri geçen haftaki erteleme açıklaması öncesinde 2.68 franktan işlem görüyordu. Yani şu ana kadar sadece 1 haftada yüzde 40.6 değer kaybetti.

Bankanın hisseleri 2023 genelinde yüzde 45.4, son 1 yılda ise yüzde 76.5 eridi. Bu süreçte bankanın piyasa değeri 19.5 milyar dolardan yaklaşık 6.5 milyar dolara düştü.

ABD’DEKİ BANKANIN İFLASI DA ETKİLİ OLDU

Düşüşte ABD’de Silicon Valley Bank’in (SVB) iflasının ardından bankacılık sistemine yönelik artan genel kuşkuların da katkısı oldu. ABD’de Fed ve Hazine Bakanlığı banka müşterilerinin mevduatlarının tamamını koruyacağını açıklayarak ülkedeki krizi bastırmış görünse de Avrupa’da Credit Suisse kökenli panik tam gaz devam ediyor.

AVRUPA BORSALARINDA KAYIPLAR SÜRÜYOR

Credit Suisse’te yaşananların etkisiyle Avrupa borsalarında genel olarak düşüşler yaşandı. Londra Borsası’nda FTSE 100’de yüzde 2.97’lik düşüş yaşandı. Alman DAX endeksi TSİ 16.10 itibarıyla yüzde 2.99 gerilerken, Paris Borsası’nda CAC 40 endeksi yüzde 3.6 düştü. Avrupa borsaları için gösterge kabul edilen Euronext 100 endeksi yüzde 3.2 düştü.

SKANDALLARLA ANILAN BANKA

Bir zamanlar Avrupa bankacılık sektörünün bayrak gemisi olarak görülen Credit Suisse son yıllarda sık sık skandallarla anılıyor.

2022 başında Credit Suisse Yönetim Kurulu Başkanı Antonio Horta-Osorio, bir yıldan kısa bir süre yürttüğü görevinden istifa etti. Horta-Osorio, Credit Suisse Yönetim Kurulu’nun seyahatleri ve kişisel harcamamaları konusunda iç soruşturma başlatma kararının ardından istifasını duyurdu. Horta-Osorio’dan boşalan göreve bugün de görevini devam ettiren Axel Lehmann’ı getirildi

2021 yılında ABD merkezli yatırım Archegos Capital Management iflas ederken bu firmaya aracılık hizmeti sunan Credit Suisse’in de teminat tamamlama çağrılarına cevap veremedi. Bu sebeple İsviçreli dev 5.5 milyar dolar zarar yazmak zorunda kalırken 23 çalışanını da işten çıkarttı.

10 MİLYAR DOLARLIK FONU ASKIYA ALINMIŞTI

2021’de ayrıca tedarik zinciri firmalarına kredi sağlayan Greensill Capital’ın geçen yılki çöküşü de bankayı olumsuz etkiledi. Credit Suisse Greensill Capital’ın riskli kredilerini paket halinde müşterilerine satıyordu. Greensill’in 2021 başında yüksek getiri vaadiyle halka arz hazırlığında yatırımcıları yanılttığının ortaya çıkmasıyla firmanın çöküş süreci başladı. İngiltere’de yürütülen soruşturma kapsamında Credit Suisse yönetimindeki 10 milyar dolarlık yatırımcı fonu askıya alındı.

TON BALIĞI SKANDALI

Credit Suisse’i 2021’DE sarsan bir diğer skandal ise Mozambik’te yaşandı. 2013-2014 yıllarında Mozambik’te yeni kurulmuş 3 firma Credit Suisse ve Rus VTB’den 2.2 milyar dolarlık kredi aldı. İddialara göre büyük bir ton balığı fabrikası almak için kullanılan bu kredilerde dönemin hükümeti garantör oldu. Ancak Mozambik yasalarında belirtilmesine rağmen bu krediler parlamento tarafından onaylanmadı. 2016 yılında ise hükümet bu kredilere karşılık bankalara Hazine tahvili verdi. Denetimler sonucu alınan kredinin 500 milyon dolarının kayıp olduğu tespit edildi. Bu skandal ülkede finansal bir krizi tetikledi ve yerel paraları dolar karşısında yüzde 40’a yakın değer kaybetti.

Credit Suisse skandaldaki rolü sebebiyle ABD ve İngiltere’de regülatörlere geçen yıl 450 milyon dolarlık ceza ödemeyi kabul etti. Ayrıca söz konusu işlemler sebebiyle 200 milyon dolarlık zarar yazdı.

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir